Apartmanda Dış Cepheye Klima Takmak Yasaklanabilir mi?

Apartman yaşamında en sık karşılaşılan uyuşmazlıklardan biri, apartmanda dış cepheye klima takılması meselesidir. Özellikle yaz aylarında artan klima kullanımı, bina estetiği, ortak alan kullanımı ve komşular arası anlaşmazlıkları da beraberinde getirmektedir. Bu noktada temel soru şudur: Bir apartmanda dış cepheye klima takılması hukuken yasaklanabilir mi?

Bu sorunun cevabı, Kat Mülkiyeti Kanunu hükümleri ve Yargıtay’ın yerleşik içtihatları çerçevesinde netlik kazanmıştır.

Apartmanda Dış Cephe Ortak Alan mıdır?

Yargıtay kararlarında istikrarlı biçimde kabul edildiği üzere, apartmanın dış cephesi ortak alan niteliğindedir. Dış duvarlar, balkon dış yüzeyleri, kirişler, kolonlar ve bina dış görünümünü etkileyen tüm bölümler, kat maliklerinin ortak kullanım alanı olarak değerlendirilir.

Bu nedenle bir bağımsız bölüm sahibinin, kendi dairesine ait olsa dahi, apartmanda dış cepheye müdahale etmesi, ortak alana müdahale olarak kabul edilir.

Kat Mülkiyeti Kanunu’na Göre Dış Cepheye Müdahale

634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 19. maddesi uyarınca, ortak alanlarda tesis, değişiklik veya ilave yapılabilmesi için kat maliklerinin beşte dördünün (4/5) yazılı rızası gerekmektedir.

Yargıtay, mimari projede öngörülmeyen ve bu çoğunluk sağlanmadan yapılan klima montajlarını hukuka aykırı kabul etmektedir. Özellikle dış cepheye sabitlenen klima dış üniteleri, bina estetiğini ve ortak alan düzenini bozduğu gerekçesiyle söktürülmektedir.

Yönetim Planı ve Mimari Projenin Önemi

Apartman yönetim planında, dış cepheye müdahaleyi yasaklayan veya binanın mimari bütünlüğünü korumayı amaçlayan hükümler bulunuyorsa, bu hükümler kat maliklerini bağlayıcıdır. Yönetim planına aykırı şekilde apartmanda dış cepheye klima takılması, tek başına söküm sebebi sayılabilmektedir.

Ayrıca onaylı mimari projede klima için özel bir alan öngörülmemişse, dış cepheye yapılan montajlar “projeye aykırı müdahale” olarak değerlendirilmekte ve eski hale getirme kararı verilmektedir.

Yargıtay Kararlarına Göre Uygulama Örnekleri

Yargıtay, apartmanda dış cepheye yapılan klima montajlarını farklı senaryolarda da ortak alana müdahale olarak kabul etmiştir. Pencere altına monte edilen klimalar, balkon dış duvarına yerleştirilen dış üniteler, kiriş ve kolonlara sabitlenen cihazlar ile dış cepheye platform veya kaide yapılması, çoğunluk rızası yoksa hukuka aykırı sayılmıştır.

Ticari bağımsız bölümler açısından da farklı bir uygulama bulunmamaktadır. Banka şubesi, mağaza veya işyeri gibi ticari alanların dış cepheye klima takması da aynı kurallara tabidir.

İstisnai Durumlar Var mı?

Bazı Yargıtay kararlarında, yönetim planında açık bir yasak bulunmaması ve klimanın balkon iç kısmında, dışarı taşmayacak şekilde konumlandırılması hâlinde, rahatsızlık vermemek kaydıyla değerlendirme yapılabileceği belirtilmiştir. Ancak bu istisnalar, doğrudan apartmanda dış cepheye yapılan montajlar için geçerli kabul edilmemektedir.

Ayrıca binada mantolama veya ısı yalıtımı yapılmış olması hâlinde, dış cepheye klima takılması yalıtıma zarar verdiği gerekçesiyle de hukuka aykırı bulunmaktadır.

Hukuka Aykırı Klima Montajında İzlenecek Yol

Apartmanda dış cepheye izinsiz klima takılması hâlinde, kat malikleri veya yönetim tarafından Sulh Hukuk Mahkemesi’nde müdahalenin önlenmesi ve eski hale getirme davası açılabilmektedir. Davalı taraf, gerekli 4/5 çoğunluğun yazılı rızasını aldığını ispatlamak zorundadır.

Mahkemeler, çoğu durumda yalnızca müdahalenin durdurulmasına değil, klimanın sökülerek dış cephenin eski haline getirilmesine de karar vermektedir.

Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre; yönetim planında açık bir izin bulunmadıkça veya kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızası alınmadıkça, apartmanda dış cepheye klima takılması yasaklanabilir. Aksi hâlde yapılan montajlar hukuka aykırı sayılmakta ve söktürülmektedir.

Bu nedenle klima montajı öncesinde yönetim planı, mimari proje ve kat maliklerinin rızası mutlaka değerlendirilmelidir.